Orzeczenie bez tajemnic. Co oznaczają poszczególne zapisy?

Zapewne każdy, kto po raz pierwszy otrzymał orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności zastanawiał się, co wynika z rozmaitych umieszczonych tam zapisów. Na co mają wpływ? Na co należy zwracać szczególną uwagę? Spróbujemy rozwiać wszelkie wątpliwości.

Każde orzeczenie wydane przez miejski lub powiatowy zespół orzekania o niepełnosprawności zawiera pewne stałe elementy. Wszystkie zapisy mogą mieć wpływ na różne aspekty życia. Poniżej tłumaczymy, co oznaczają kolejne rubryki.

Dane adresowe zespołu, w którym wydane zostało orzeczenie

Należy sprawdzić, czy ww. dane są wpisane i czy na formularzu jest pieczątka zespołu. Brak informacji czy pieczątki może okazać się problemem w czasie załatwiania formalności lub przy konieczności okazywania orzeczenia przed rozmaitymi urzędami.

Daty: wydania orzeczenia oraz złożenia wniosku

Tu także warto sprawdzić, czy daty się zgadzają.

Dane osoby z niepełnosprawnością

A dokładniej: imię i nazwisko, data urodzenia, miejsce zamieszkania lub pobytu, numer PESEL oraz dane dokumentu tożsamości.

Koniecznie należy sprawdzić, czy powyższe dane zostały prawidłowo zapisane. Czasem bowiem nawet mały błąd może bardzo utrudnić życie. Gdyby w orzeczeniu źle zapisano nazwisko, np. zamiast Zaremba napisano Zaręba, mogłoby to skutkować zakwestionowaniem tego, czy osoba legitymująca się orzeczeniem faktycznie je posiada lub czy to orzeczenie należy do niej.

Informacje o ustaleniu lub odmowie zaliczenia do osób niepełnosprawnych lub ustalenia lub odmowie ustalenia stopnia niepełnosprawności

Dzieci do 16. roku życia otrzymują orzeczenie o niepełnosprawności, natomiast osoby, które ukończyły 16 lat, mają ustalane stopnie niepełnosprawności:

znaczny,

umiarkowany,

lekki.

Ulgi i uprawnienia przysługujące osobom mającym ustalony stopień niepełnosprawności zależą przede wszystkim właśnie od tego stopnia, a w niewielu przypadkach od przyczyny niepełnosprawności (np. ulgi w opłatach za abonament RTV). Dlatego warto już przed złożeniem wniosku zastanowić się, z jakich uprawnień i ulg chcemy skorzystać.

Symbole niepełnosprawności

Zawarte w orzeczeniu symbole niepełnosprawności nie oznaczają poszczególnych schorzeń. W przepisach regulujących zasady wydawania orzeczeń o niepełnosprawności wyjaśniono, że „symbol przyczyny niepełnosprawności zawarty w orzeczeniu odzwierciedla rozpoznanie choroby, która niezależnie od przyczyny jej powstania powoduje zaburzenia funkcji organizmu oraz ograniczenia w wykonywaniu czynności życiowych i aktywności społecznej osoby niepełnosprawnej”.

Zawarte w orzeczeniu o niepełnosprawności czy stopniu niepełnosprawności symbole nie odpowiadają określonym jednostkom chorobowym, a jedynie grupom uszkodzonych narządów. Oznacza to, że np. symbol przyczyny niepełnosprawności 08-T – choroby układu pokarmowego – będzie miała wpisany zarówno osoba np. po resekcji żołądka, jak i osoba z chorobą nowotworową układu pokarmowego.

W orzeczeniu mogą być podane maksymalnie trzy symbole. Zgodnie z przepisami, każde schorzenie musi stanowić podstawę wydania orzeczenia w danym stopniu. Oznacza to, że jeśli z powodu schorzenia wiodącego, np. dysfunkcji narządu ruchu, jest przyznany stopień niepełnosprawności umiarkowany (czyli wyższy), a np. z powodu dysfunkcji narządu wzroku mógłby być przyznany stopień lekki (czyli niższy), to w orzeczeniu o stopniu umiarkowanym nie będzie on uwzględniony. Orzeczenie będzie więc zawierać wyłącznie symbol potwierdzający dysfunkcję narządu ruchu.

Czas, na jaki orzeczono niepełnosprawność lub stopień niepełnosprawności

Niepełnosprawność dziecka orzeka się na czas określony, jednak na okres nie dłuższy, niż do ukończenia przez dziecko 16. roku życia.

Stopień niepełnosprawności orzeka się natomiast  na czas określony lub na stałe. Decyduje ocena możliwości poprawy funkcjonowania osoby zainteresowanej.

W przypadku orzeczenia wydanego na czas określony warto pamiętać, że ponowny wniosek o wydanie kolejnego orzeczenia można złożyć nie wcześniej niż 30 dni przed terminem upływu ważności posiadanego orzeczenia. Ciągłość posiadanych orzeczeń ma często znaczenie przy ubieganiu się o rozmaite świadczenia i uprawnienia, np. zasiłek pielęgnacyjny, świadczenie pielęgnacyjny czy o kartę parkingową.

Data lub okres powstania niepełnosprawności

Powyższa informacja może mieć wpływ na prawo do rozmaitych świadczeń, np. zasiłku pielęgnacyjnego. Prawo do ww. świadczenia przysługuje bowiem m.in. osobie z niepełnosprawnością powyżej 16. roku życia, legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała przed ukończeniem 21. roku życia.

W praktyce może być więc tak, że brak informacji w orzeczeniu, iż niepełnosprawność powstała przed 21. rokiem życia, spowoduje nieprzyznanie świadczenia.

Data lub okres powstania ustalonego stopnia niepełnosprawności

Datę lub okres powstania niepełnosprawności ustala się na podstawie przebiegu schorzenia, dokumentacji medycznej oraz zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów. Jeżeli z przedłożonej dokumentacji oraz przebiegu schorzenia nie da się ustalić okresu lub daty powstania niepełnosprawności, za datę tę przyjmuje się moment złożenia wniosku do powiatowego zespołu.

10 wskazań – co oznaczają?

Kolejną bardzo ważną, ale też budzącą wiele emocji, częścią orzeczenia są wskazania, określone przez skład orzekający. Zawarte są w 10 punktach i dotyczą kolejno:

odpowiedniego zatrudnienia uwzględniającego psychofizyczne możliwości danej osoby

W orzeczeniach można spotkać rozmaite sformułowania, np. „stanowisko przystosowane”, „warunki pracy chronionej”, „zakład pracy chronionej” czy „otwarty rynek pracy”.

Bardzo często zarówno osoby z niepełnosprawnością, jak i potencjalni pracodawcy traktują te zapisy dosłownie. Skutkuje to wątpliwościami, czy można podjąć zatrudnienie lub zatrudnić taką osobę np. na otwartym rynku pracy, skoro ma w orzeczeniu zapis „warunki pracy chronionej” lub „zakład pracy chronionej”.

Warto tutaj wyjaśnić, że zgodnie z obowiązującymi przepisami to lekarz medycyny pracy za każdym razem decyduje, czy konkretny pracownik, zarówno pełnosprawny, jak i z niepełnosprawnością, może zostać zatrudniony na określonym stanowisku pracy. Dlatego ww. zapisy nie precyzują warunków zatrudnienia osoby posiadającej orzeczenie o stopniu niepełnosprawności ani też nie orzekają, czy taka osoba może w ogóle podjąć zatrudnienie.

szkolenia, w tym specjalistycznego

W tym punkcie zwykle jest zapis „dotyczy” lub „nie dotyczy”. Jednak wskazanie „ dotyczy” nie oznacza, że osoba zostanie automatycznie skierowana na wybrane szkolenie. Osoba poszukująca zatrudnienia może być skierowana na szkolenie przez powiatowy urząd pracy lub w ramach rozmaitych projektów realizowanych przez organizacje pozarządowe.

zatrudnienia w zakładzie aktywności zawodowej

Osoby posiadające ww. zapis mogą być kierowane do pracy w zakładzie aktywności zawodowej (ZAZ). W ZAZ co najmniej 70 proc. osób zatrudnionych stanowią osoby z niepełnosprawnością – przede wszystkim skierowane przez powiatowe urzędy pracy.

W ZAZ mogą być zatrudnione osoby zaliczone do znacznego stopnia niepełnosprawności oraz do umiarkowanego stopnia, u których stwierdzono autyzm, niepełnosprawność intelektualną lub chorobę psychiczną – w tym osób, w stosunku do których rada programowa warsztatów terapii zajęciowej zajęła stanowisko uzasadniające podjęcie zatrudnienia i kontynuowanie rehabilitacji zawodowej w warunkach pracy chronionej. Jednakże stan zatrudnienia osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności nie może być wyższy niż 35 proc. ogółu zatrudnionych.

uczestnictwa w terapii zajęciowej

Warsztaty terapii zajęciowej są wyodrębnioną organizacyjnie i finansowo placówką stwarzającą osobom z niepełnosprawnością niezdolnym do podjęcia pracy możliwość rehabilitacji społecznej i zawodowej w zakresie pozyskania lub przywracania umiejętności niezbędnych do podjęcia zatrudnienia.

Uczestnikami warsztatów mogą być osoby posiadające prawnie potwierdzony status niepełnosprawności, niezdolne do podjęcia pracy. Obecnie przyjmowane do WTZ osoby z niepełnosprawnością muszą posiadać w swoim orzeczeniu wskazanie do uczestnictwa w terapii zajęciowej.

Dlatego szczególnie w przypadku osób z dysfunkcją intelektualną czy niepełnosprawnościami sprzężonymi warto zadbać o to, by ww. zapis znalazł się w orzeczeniu, tak by osoby mogły być w przyszłości zakwalifikowane do udziału w WTZ.

konieczności zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz pomoce techniczne, ułatwiające funkcjonowanie danej osoby

Jeśli dysfunkcja, która jest podstawą wydania orzeczenia, wymaga zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz pomoce techniczne, wówczas w orzeczeniu jest zapis np. „wymaga wg wskazań lekarskich”.

W myśl obowiązujących przepisów, każdej osobie uprawnionej przysługuje zaopatrzenie w wyroby medyczne. Są to np. różnego rodzaju protezy, aparaty i ortezy ortopedyczne, wózki inwalidzkie, laski i kule, balkoniki, obuwie ortopedyczne, zestawy infuzyjne do osobistych pomp insulinowych, pielucho majtki, cewniki czy sprzęt stomijny (pełny wykaz refundowanych wyrobów medycznych zawarty jest w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie).

Osoby posiadające orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności mogą również ubiegać się o dodatkowe środki w powiatowym centrum pomocy rodzinie.

korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji, przez co rozumie się korzystanie z usług socjalnych, opiekuńczych, terapeutycznych i rehabilitacyjnych świadczonych przez sieć instytucji pomocy społecznej, organizacje pozarządowe oraz inne placówki

W orzeczeniach spotyka się zapisy np. „dotyczy” lub „wymaga, wg obowiązujących przepisów”. W orzeczeniach o stopniu umiarkowanym zwykle jest zapis „częściowo wymaga”.

Co prawda wprost to wskazanie nie jest wymagane przy ubieganiu się o wsparcie w rozmaitych instytucjach, np. w ośrodku pomocy społecznej, o usługi opiekuńcze. Jednak zapis ten potwierdza konieczność pomocy innych osób i instytucji w codziennej egzystencji.

konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji

Jeśli osoba ma znacznie ograniczone możliwości samodzielnej egzystencji i wymaga wsparcia innych osób, zapis w orzeczeniu będzie brzmiał „wymaga” lub „częściowo wymaga”.

Zapis ten potwierdza konieczność pomocy innych osób w codziennym funkcjonowaniu osoby z niepełnosprawnością.

konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji

Ten punkt w orzeczeniu dotyczy wyłącznie dzieci do 16. roku życia.

Ważne! Punkty 7 i 8 w orzeczeniu z zapisami np. „dotyczy” lub „wymaga” są konieczne łącznie, by opiekun dziecka mógł ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne. Dlatego rodzice i opiekunowie dzieci z niepełnosprawnością, których dzieci wymagają całodobowej opieki z tytułu niepełnosprawności, powinni zwrócić uwagę, czy w orzeczeniu dziecka oba punkty są zaznaczone.

spełniania przez osobę niepełnosprawną przesłanek określonych w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym

Zapis tego punktu budzi wiele emocji, gdyż jest niezbędny, jeśli osoba z niepełnosprawnością lub jej opiekun chcieliby otrzymać kartę parkingową. W orzeczeniu osoby, która zdaniem lekarza orzecznika spełnia kryteria, by otrzymać kartę parkingową, można znaleźć zapis np. „dotyczy” lub „spełnia przesłanki”.

zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, o którym mowa w art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych

Zapisy tego punktu często są opacznie rozumiane, szczególnie przez posiadaczy starszych orzeczeń, gdzie nie było informacji, że zapisy odnoszą się do ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zamieszczony w orzeczeniu zapis „dotyczy” lub „wymaga” rozumiany bywa jako prawo do ubiegania się w gminie o większy lokal mieszkaniowy.

Natomiast ww. wskazanie dotyczy przede wszystkim osób z określonymi dysfunkcjami, np. osoby poruszającej się na wózku inwalidzkim, leżącej czy takiej, która ma znaczne ograniczenia w przyjmowaniu pokarmów i czynnościach fizjologicznych.

Osoba ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy musi spełniać rozmaite kryteria. Osoba z niepełnosprawnością, posiadająca ww. wskazanie, ma zwiększoną normatywną powierzchnię lokalu o 15 m2.

Uzasadnienie

Istotną częścią orzeczenia jest uzasadnienie, w którym wymienione są przesłanki, na których oparto ustalenie określonego stopnia niepełnosprawności.

Warto zapoznać się z tym fragmentem orzeczenia szczególnie w sytuacji, gdy osoba, która otrzymała orzeczenie, nie zgadza się z jego treścią, zapisami czy wskazaniami. Można tu bowiem znaleźć informacje przydatne przy formułowaniu odwołania.

Pouczenie o przysługującym odwołaniu

Na końcu orzeczenia jest zawarta informacja o zasadach i trybie składania odwołania. Odwołanie od orzeczenia należy złożyć w ciągu 14 dni od dnia jego doręczenia do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności za pośrednictwem powiatowego zespołu, który wydał orzeczenie. Od orzeczenia wydanego przez wojewódzki zespół orzekania przysługuje z kolei odwołanie do pracy i ubezpieczeń społecznych.

Przy składaniu odwołań należy ściśle przestrzegać terminów przewidzianych przepisami, ponieważ przekroczenie ich uniemożliwia skorzystanie z drogi odwoławczej.

 

Autor: Ewa Szymczuk, Centrum Integracja w Warszawie

Źródło: http://www.niepelnosprawni.pl/ledge/x/631959

 

Reklamy

Czas pokaże jak to się wszystko ułoży

Parę dni przed całym tym niefortunnym wypadkiem postanowiłam zaktywizować się zawodowo. A ponieważ przez większość swojego życia pracowałam raczej fizycznie a później z małymi dziećmi, muszę zdobyć inne doświadczenie zawodowe , raczej w kierunku biurowym, bo praca fizyczna w moim wypadku nie jest wskazana, a praca z dziećmi przez 20 lat wypaliła mnie zawodowo

W walentynki przystąpiłam do programu prowadzonego przez fundację FAR. Aktywizacja społeczna 70 osób z niepełnosprawnościami z woj. mazowieckiego szansą na AKTYWNOŚĆ

Od końca kwietnia jest dla mnie bardzo pracowity czas. Pomimo załatwiania wielu spraw związanych z wypadkiem samochodowym który miałam w lutym, ogromie wizyt lekarskich, diagnostyki i kiepskiego samopoczucia fizycznego jak i psychicznego .Udało mi się rozpocząć i ukończyć kurs komputerowy .

ECDL Profile BASE (B1 Podstawy pracy z komputerem; B2 Podstawy pracy w sieci; B3 Przetwarzanie tekstów; B4 Arkusze kalkulacyjne).Za miesiąc egzamin państwowy i certyfikat unijny:)

Natomiast od początku lipca dostałam się na staż zdalny 🙂

Nie jest łatwo pracować 7 godz przy komputerze, napięte mięśnie szyi, bóle kręgosłupa, jeden plus mogę robić częste przerwy. Spokojna praca jako administrator strony internetowej oraz praca z programem Pretashop.

Sympatyczni ludzie, najważniejsze każdy pracuje swoim tempem.

Czas pokaże jak to się wszystko ułoży.

Nie wolno się poddawać choroba, to nie wyrok trzeba spokojnie analizować co mogę,a czego nie powinnam.

Czasem łezka w oku się zakręci, tak jak teraz, brakuje mi jazdy na rowerze, wyjazdów, ale psycholog mówi ,że potrzeba czasu. Złe doświadczenie zatrze się i wróci spokój, taką mam nadzieję .Póki co zajmuję myśli innymi sprawami.

Czasem taki reset jest potrzebny, krótki wyjazd, z jednym ale. Spędzone godziny w samochodzie i dystonia nie idą w parze.

Szyja sztywna, pridinol już nie pomaga na drżenia, stopa podwija się do środka, ciężko chodzić .

Jedyny plus, nad morzem zapomniałam o alergii i astmie na rzecz nadmiernego zażycia jodu tarczyca daje się we znaki .

 

Chorujesz,uważaj możesz zostać zwolniony z pracy, jeśli trwa to zbyt długo

 

Mogłoby się wydawać, że skoro pracownik jest chory i przebywa na L-4, to pracodawca nie ma prawa go zwolnić. Co do zasady tak właśnie jest, jednak jeśli w grę wchodzi długotrwała choroba pracownika, to wszystko może wyglądać już całkowicie inaczej.

Długotrwała choroba pracownika, ochrona chorego pracownika nie jest wieczna

Zrozumiałe jest, że zwolnienie z pracy nie może nastąpić w momencie, kiedy nieobecność pracownika w miejscu pracy jest usprawiedliwiona. Urlop wypoczynkowy, gdy pracownik przebywa na L4. Co jednak, jeśli nagle okazuje się, że w grę wchodzi długotrwała choroba pracownika? Logiczne wydaje się, że w którymś momencie musi nastąpić koniec okresu ochronnego. Przepisy określają taką sytuację. Możliwość zwolnienia pracownika z powodu długotrwałej choroby reguluje art. 53 par. 1 pkt 1 Kodeksu pracy:

  • 1. Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia:

1) jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa:

  1. a) dłużej niż 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy,
  2. b) dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową

Duże znaczenie ma zatem, ile trwa długotrwała choroba pracownika oraz to, jaki jest staż pracy danej osoby. Przepisy jednocześnie chronią zarówno i pracownika, i pracodawcę. Osoba zatrudniona ma pewność, że przynajmniej w pierwszej fazie choroby nie może zostać zwolniona. Z kolei Kodeks pracy zabezpiecza pracodawcę przed sytuacją, w której długotrwała choroba pracownika uniemożliwia całkowicie zatrudnionej osobie powrót do pracy, a mimo to pracodawca musi wypłacać jej regularnie wynagrodzenie.

Czy pracownik ma jakąś szansę uniknięcia zwolnienia w razie długotrwałej choroby?

Czy pracownik, który długotrwale chorował, ma szansę na uniknięcie zwolnienia? Tak, musi jednak spełnić jeden warunek. Musi stawić się w pracy, konieczne jest również ustanie przyczyny nieobecności. Czyli – pracownik musi zmieścić się w „limicie czasowym”, a do tego przyczyna jego nieobecności (choroba, ale także np. wypadek przy pracy w drugim wariancie czasowym) musi przestać wywierać na niego wpływ. Ważne jest też to, że odzyskanie zdolności do pracy musi dotyczyć tej samej pracy, którą pracownik wykonywał wcześniej. Tak wynika z wyroku Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1999 roku (I PKN 415/99).

Uwaga: należy pamiętać, że art. 53 par. 1 pkt 1 Kodeksu pracy reguluje prawo pracodawcy, nie jego obowiązek. To oznacza, że pracodawca nie musi obligatoryjnie zwalniać pracownika w takiej sytuacji. Ma jedynie taką możliwość, a to, jak postąpi, zależy wyłącznie od niego. W moim przypadku, rozwiązanie umowy było już przygotowane do podpisu .Jest to przykre, samo diagnozowanie trwało ponad rok, ZUS dał świadczenie rehabilitacyjne na okres 3 mc i tutaj wykorzystał to pracodawca.

Cieszą mnie małe sukcesy.

Jest spora  poprawa po pridinolu alvogen i dysporcie.

Nie mam ruchów mimowolnych, zmniejszona spastyczność w stopach  Dyskomfort jaki odczuwam,to układanie się głowy w lewo , brak stabilizacji i przy chodzeniu zaburzenia równowagi, drżenia.

Ale diagnostyka po wypadku jeszcze nie ukończona, terminy na NFZ są każdy wie jakie.

Cieszę się tym małym sukcesem

 

 

 

Jak mało, to dołożyć

Wszędzie upały, u mnie dziś na słońcu 35st.

A ja chora, zaostrzenie astmy, duszę się od niedzieli nawet w nocy, kaszel aż do wymiotów, zero sił chodzę jak zombie. Stan podgorączkowy 37.3.

Dziś byłam u internisty dostałam silny antybiotyk, mam brać przez pięć dni, no i oczywiście leki na astmę, dodatkowo nie wychodzić bez leku szybko rozkurczającego oskrzela.

No i dołączyło się okropne drżenie całego ciała, dystonia bardzo lubi dokuczać najbardziej gdy spada nam odporność, gdy chorujemy, nawet pridinol alvogen nie radzi sobie w takich sytuacjach.

Toksyna działa ale po wypadku mam niestabilność i szyja leci w lewo , mam zalecone wiele badań Ct mózgu, USG przepływów żył, tyg kręgosłupa szyjnego czynnościowe za cholerę nie wiem co to znaczy ?Zlecił to neurochirurg no i przydałaby się wizyta u psychologa, boję się jeździć samochodem.

Dostałam leki na zawroty głowy betaserk, końca nie widać .

Mam już dość chodzenia po lekarzach chce w końcu odpocząć gdzieś wyjechać .Co za dużo to niedobrze ,każdy na kres wytrzymałości.

Ale myślę ,że kiedyś to minie niech tylko drżenie wyciszy się .

Powodem wystąpienia zaburzeń adaptacyjnych może być nagła choroba osoby bliskiej lub nas samych.

Zaburzenia adaptacyjne to rodzaj zaburzeń emocjonalnych pojawiających się w momentach dużego stresu, nowych, niespodziewanych sytuacjach życiowych lub w obliczu porażek i przykrych wydarzeń. Zaburzenia adaptacyjne bywają ze względu na objawy mylone z depresją, jednak nie są spowodowane zaburzeniami pracy mózgu i układu nerwowego, a są naturalnym objawem wrażliwości na spotykające nas w życiu wydarzenia. W przypadku nagłych zmian w życiu człowiek ma pełne prawo czuć się zagubiony, obawiać się nowych wyzwań, obowiązków i sytuacji, w których musi próbować się odnaleźć, by utrzymać pracę, związek lub stabilność życiową.

Powodem wystąpienia zaburzeń adaptacyjnych może być nagła choroba lub śmierć , jak i o wiele „mniejsze” problemy – wszystkie trudności, zależnie od wrażliwości danej osoby mogą być zarówno wielką tragedią, jak i nauką i doświadczeniem w życiu .Na samopoczucie i pewność siebie może wpłynąć negatywnie również zmiana statusu społecznego z powodu utraty pracy lub możliwości jej wykonywania ,kłopoty finansowe, , nagła przewlekła choroba a wraz z nią konieczność nagłej zmiany planów życiowych.

Powstają problemy z odnalezieniem się w nowych okolicznościach życiowych, zwłaszcza jeśli dotąd mieliśmy wsparcie bliskiej osoby. Wszelkie zmiany w życiu i zaburzenie dotychczasowej strefy komfortu mogą wywołać objawy zaburzeń adaptacyjnych.

Pojawiają się obawy, lęk, spadek motywacji, trudności organizacyjne, depresyjny nastrój, próby „przesypiania problemów”, osłabienie organizmu. Mogą wystąpić problemy ze snem i brakiem apetytu lub odwrotnie kompulsywne objadanie się .

Zaburzenia adaptacyjne powodują spadek aktywności, motywacji do działania. Bywają nazywane, nieco na wyrost, „jesienną depresją”, ponieważ objawy zaburzeń adaptacyjnych występują statystycznie częściej w miesiącach, w których aura nie nastraja najlepiej Obecnie pogoda nas nie rozpieszcza od ciepłych parnych do ulewnych deszczy. Co możemy zrobić, by poczuć się lepiej?

Zdrowy, regularny tryb życia, wartościowa i pełna składników odżywczych dieta oraz  suplementacja minerałów i witamin (zwłaszcza magnezu, witaminy D oraz witamin z grupy B), pozbycie się toksyn z organizmu  przez wypijanie szklanki ciepłej wody z połową cytryny i ew. pół łyżeczki  kurkumy mogą zdecydowanie poprawić nasze samopoczucie i zwiększać motywację do życia i działania. Aktywność fizyczna poprawia nastrój i podnosi ciśnienie krwi, a jej regularność pozwala skoncentrować się na pozytywnych wynikach, co pomaga wyrobić sobie pozytywne nawyki i łatwiej przezwyciężać spadki życiowej energii oraz pojawiające się na naszej drodze przeszkody. Łatwo powiedzieć gorzej jest zrobić . Odnalezienie pasji, której możemy poświęcać energię, otrzymując pozytywne efekty, na pewno pomogą w utrzymaniu dobrego samopoczucia psychicznego i radzeniu sobie z lękiem przed przeciwnościami losu. Rozmowa oraz spędzanie czasu z bliskimi osobami są również świetnym lekarstwem na spadki nastroju ale nie zawsze tak jest .Czasem jedno wyrwane słowo z kontekstu wypala dziurę, robi spustoszenie emocjonalne. Budowane poczucie własnej wartości nagle leci w dół.

Zaczyna brakować motywacji do działania, najprostsze czynności osłabiają nas fizycznie jak i psychicznie. Z czasem człowiek podnosi się by za jakiś czas ponownie paść na kolana, życie nas nie oszczędza .